Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK), çalışma hayatındaki dengeleri değiştirecek önemli bir adım atarak Fiili Hizmet Süresi Zammı kapsamını 2026 itibarıyla genişletiyor. Bu yeni uygulama, özellikle Emeklilikte Yaşa Takılanlar (EYT) düzenlemesi dışında kalan çalışanlar için emeklilik yaşını 5 ila 8 yıl arası öne çekme fırsatı sunuyor.
Yıpranma payı olarak bilinen bu sistem, sağlığa zararlı veya riskli işlerde görev yapanlara tanınan özel bir sosyal güvenlik hakkı olarak öne çıkıyor. Bu sayede prim günlerine eklenen ilave süreler, hem emeklilik yaşını erkene getiriyor hem de prim tamamlama süresini kısaltıyor.
Yıpranma Payı Nasıl İşliyor?
SGK mevzuatına göre her 12 aylık fiili çalışma süresi için sigorta primine 60, 90 veya 180 gün ekleniyor. Bu uygulama işe bağlı olarak değişiklik gösteriyor ve en fazla yıpranma payı, yer altı maden işçilerine tanınıyor. Maden ocaklarında çalışan bir işçi, her 360 günün karşılığında sigortalılık süresine 180 gün ek kazanç elde ediyor.
Böylece bu sektörde çalışan bireyler, normal çalışanlara oranla çok daha erken emekli olma hakkına kavuşuyor. Genel ortalamada ise yıpranma payı uygulaması sayesinde emeklilik yaşı 5 yıl, çok tehlikeli işlerde ise 8 yıla kadar erkene çekilebiliyor.
Yıpranma Payı Kapsamındaki Meslekler
Fiili hizmet süresi zammı halihazırda birçok sektörü kapsıyor. Sağlık hizmetlerinde çalışan personel her yıl 60 gün ek yıpranma payı alabiliyor. Bunun yanı sıra;
- Gazeteciler (Turkuaz basın kartı sahipleri)
- Yer altı madencileri
- Asker ve polisler
- MİT personeli
- Cezaevi infaz koruma memurları
- İtfaiye görevlileri
bu ayrıcalıktan yararlanan meslekler arasında yer alıyor.
2026’da Kapsama Girecek Yeni Meslekler
SGK’nin 2026 yılında yürürlüğe girmesi planlanan yeni düzenlemesine göre fiili hizmet süresi zammı kapsamına dahil olacak meslek grupları da belli oldu. Bu kapsamda;
- Çimento fabrikasında çalışan iç işçileri
- Alüminyum üretim tesislerinde görev alan personel
- Dökümhane çalışanları
- Cam sanayisinde çalışan işçiler
yeni dönemde yıpranma payı hakkından yararlanarak daha erken emekli olabilecek.
Bu kapsam genişlemesi, riskli işlerde çalışan milyonlarca emekçinin sosyal güvenlik koşullarını iyileştirmeyi ve emeklilik sisteminde daha adil bir yapı sağlamayı hedefliyor.
