Bacaklarda Ağrılı Kırmızı Şişlikler Neden Olur? Eritema Nodozum Nedir?

Bacaklarda ağrılı kırmızı şişlikler neden olur? Özellikle kaval kemiğinin ön yüzünde ortaya çıkan, dokununca ağrıyan kızarık nodüllerin nedenlerinden biri eritema nodozum adı verilen deri altı yağ dokusu iltihabıdır. Bu görünümün enfeksiyonlar, ilaçlar veya başka hastalıklarla ilişkisi olabilir; yalnızca görüntüye bakarak tanı konulamaz.

Bu yazı genel sağlık bilgilendirmesidir. Yeni gelişen veya kötüleşen belirtilerde hekim değerlendirmesi gerekir.

Eritema nodozum nedir?

Eritema nodozum, genellikle bacakların ön tarafında hassas, sıcak ve ağrılı deri altı nodülleriyle seyreden iltihabi bir durumdur. Lezyonlar zamanla morluk benzeri renk değiştirebilir; genellikle açık yara oluşturmaz. Hastalık tek başına görülebileceği gibi başka bir durumun işareti de olabilir.

Eritema nodozum neden olur?

Her hastada neden bulunamaz. Bilinen ilişkiler arasında streptokok boğaz enfeksiyonları, tüberküloz gibi bazı enfeksiyonlar, sarkoidoz, inflamatuvar bağırsak hastalıkları, gebelik ve belirli ilaçlar bulunur. Hangi nedenin araştırılacağı kişinin belirtilerine, geçmişine ve muayenesine göre belirlenir. İlaç ilişkisi şüphesinde tedavi hekime danışılmadan kesilmemelidir.

Belirtileri nelerdir?

• Özellikle her iki kaval kemiğinin ön tarafında ağrılı kızarık nodüller
• Dokunmakla hassasiyet ve bacaklarda ağrı
• Bazen ateş, halsizlik veya genel kırgınlık
• Eklem ağrısı, özellikle ayak bileklerinde ağrı veya şişlik
• Lezyonların iyileşme sırasında mor-kahverengi renk alabilmesi

Nodüllerin başka nedenleri de olabilir. Ateş ve yaygın cilt kızarıklığı gibi bulguların değerlendirilmesi önemlidir.

Eritema nodozum bulaşıcı mı?

Eritema nodozumun kendisi kişiden kişiye bulaşan bir deri enfeksiyonu değildir. Bununla birlikte bazı olgularda altta yatan neden bulaşıcı bir enfeksiyon olabilir. Bu ayrımın yapılması gerekir.

Tanı nasıl konur?

Hekim nodüllerin görünümünü, dağılımını ve ağrısını değerlendirir; boğaz enfeksiyonu, öksürük, bağırsak yakınmaları, gebelik ve ilaç kullanımı gibi konuları sorgular. Gerekli görülen hastalarda kan testleri, boğaz testi, akciğer görüntülemesi veya nadiren deri biyopsisi istenebilir. Testlerin hepsinin herkese yapılması gerekmez.

Test değerlendirmeleri hakkında ilgili yazı: CRP yüksekliği ne anlama gelir?; Kan tahlili öncesinde dikkat edilmesi gerekenler.

Eritema nodozum nasıl tedavi edilir?

Tedavi, varsa altta yatan nedene yöneliktir. Pek çok olguda nodüller birkaç hafta içinde gerileme eğilimindedir. Dinlenme, bacakların yükseltilmesi ve hekimin uygun gördüğü ağrı kontrolü yardımcı olabilir. Steroid ya da diğer ilaçlar her hasta için uygun değildir; özellikle enfeksiyon şüphesinde gelişigüzel kullanılması sakıncalıdır.

Hangi durumlarda hızlı değerlendirme gerekir?

Yüksek ateş, hızla yayılan kızarıklık, şiddetli ağrı, belirgin tek taraflı bacak şişliği, nefes darlığı, göğüs ağrısı veya yürümeyi engelleyen yakınmalarda gecikmeden sağlık hizmeti alınmalıdır. Kalıcı, sık tekrarlayan ya da nedeni açıklanamayan nodüller de dermatoloji veya uygun klinik branş tarafından değerlendirilmelidir.

Sık sorulan sorular

Eritema nodozum iz bırakır mı?

Tipik lezyonlar genellikle ülserleşmez ve kalıcı yara izi bırakmadan düzelebilir; bir süre morluk benzeri renk değişimi görülebilir.

Eritema nodozum kaç günde geçer?

Çoğu olguda birkaç hafta içinde düzelir; süre ve tekrar riski altta yatan nedene göre değişir.

Eritema nodozum için hangi doktora gidilir?

İlk değerlendirme aile hekimliği veya dermatoloji tarafından yapılabilir. Bulgulara göre enfeksiyon hastalıkları, göğüs hastalıkları veya romatoloji görüşü gerekebilir.

Sağlık kaynağı

MedlinePlus (ABD Ulusal Tıp Kütüphanesi) – Erythema nodosum.