Aman sakın %100 kusurlu olmayın!!!

Kaza bazen de geliyorum der; her ne kadar istem dışı olsa da. Siz siz olun trafik kurallarına uymayıp kazaya karışmayın. Her şeyiniz elinizden gidebilir, ömür boyu da borçlu kalabilirsiniz.

Hepinizin aklına değer kaybı ve kazanç kayıpları ya da ikame bedelleri gelecek; fakat bunlar devede kulak misali. Öküzün büyüğü ahırda saklı. Devletimiz ve sigorta denetleme kurumumuz sağ olsunlar, değer kaybı ile alakalı çalışma yaptılar; belli standartlar getiriliyor. Belli limitlerin üzerine çıkınca da İMM (İhtiyari Mali Mesuliyet Sigortası), teminatların kapsamadığı durumda devreye girer. Bu riski de sigorta acenteniz ile görüşüp, olası bir kötü durumda bertaraf edebilirsiniz.

Bu arada acenteniz, mahallenizdeki eski bakkal gibidir. Sizin haklarınızı yeri geldiğinde savunur; kartınızda limit olmazsa kendi kartını size kullandırır. Çocuğunuz evlenir, düğününüze bile gelir. Acentelerimiz kıymetlidir.

Ticari kayıp ve ikame bedeli ise gerçekten asıl el atılması gereken konu. Adalet Bakanlığı, Sanayi Bakanlığı, Maliye Bakanlığımız ve Sigorta Denetleme Kurulumuzun acilen el atması gerekiyor. Çok değişik ve can sıkıcı örneklerle dolu hayatımız. Kanunen bir hak; fakat hesaplama metotlarına bir standart getirilmesi gerekiyor.

Örneğin 2004 model bir Ducato kamyonet, bisiklet üzerine hizmet veren bir firmaya kayıtlı. Kaza yapmış, kusursuz. İş ticari kayba gelince aylık 500.000 TL ticari kayıp üzerinden dava açıyor. 45 gün aracının serviste yattığını beyan ediyor. Burada şu soruları sormak lazım:
500.000 TL senin vergi dairesine resmi sunduğun gerçek gelir mi?
Tüm gelirini sadece ve sadece bu araç ile mi gerçekleştiriyorsun?
Aracın yanında iş yerinde başka bir satış ya da hizmet sağlayan gelirlerin var mı?
Aracın emsali aylık piyasada kaç paradan kiralanıyor?

Ve atlanan diğer bir konu: Aracın servise giriş teslim formu ve servisten geri aldığında düzenlenen formu dava dosyasına eklediniz mi?

Ticari taksilerde ise ortalama 16.000 TL aracın günlük kaybı var deniliyor ve tahsil edilmek isteniliyor. Tamam, yasal hak; tekrar belirtiyorum. Fakat bu araç 16.000 TL’yi 24 saat çalışınca günlük yevmiye topluyor. Yakıt tüketiyor, iki şoför ücreti var, bakım, lastik, vergi, sigorta giderleri var. Aylık giderleri tespit edin, günlük maliyetini bulun; düşün giderleri, kalan net kazanç kaybını talep edin. Ya da alın vergi dairesinden aylık ödenen vergi matrahınızı, ödenen vergi kadar kazanç talep edin.

Ticari kayıplar ve ikame bedeli için belli bir yasal hesaplama tablosu getirilene kadar siz yine de kusurlu kazaya karışmayın.

Asıl önemli olan konuya geldik:
Birey, ailesine faydalı olduğunda milletine ve devletine, vatanına da faydalı olur. Mesele aileye faydalı olmak. Eskiler bilir; sabah evden çıkarken en önemli şey, eve sabah çıktığımız gibi akşam geri dönmekti. Biraz yeni nesil tarafından unutuldu; bunu da hatırlatmış olayım.

Diyelim ki ailenizden size bir ev kaldı ya da satın aldınız. Ayrıca yazlığınız, arabanız, bankada birikimleriniz var; bunların hiçbiri olmayabilir de. Şirket aracı ya da kendi aracınızla sabah işe giderken emniyet şeridine girdiniz. Tam çıkış noktasında bir motorlu kuryeye çarptınız. Allah korusun diyelim ama hayatın olağan akışı… Kurye sakat kaldı, kusur da %100 sizde.

Sosyal Sigortalar Kurumu duruma şöyle bakıyor: “Bu genç bana ortalama en az 20 sene prim ödeyecekti. Ben kurum olarak 20 sene prim alamayacağım ve bu kazazede vatandaşa malulen emekli bağlayacağım.” Kuruma çıkan kusurlu kazanızda oluşan zarar hesaplanır. Çok değil, aynı gün ya da ertesi gün kaza raporu çıktığı anda evinize şerh konmasıyla sadece 1 dakikada eviniz gitti, bütün birikiminiz gitti. Karşılayamadığınızda ise borcu çalıştığınız sürece ödersiniz.

Bu yüzden birey önce ailesine faydalı olmalıdır demiştim.

Emniyet şeridi ihlali, ters yol, kırmızı ışık, arkadan çarpma, aşırı hız ihlali ve benzeri; olası bir trafik kazasında sizi %100 kusurlu çıkaracak trafik kuralları ihlallerinden uzak durun. Kazanacağınız en fazla 5 dakika zaman, kaybedeceklerinizi geri getirmez. Maddiyat belki çözülür; fakat kaybedilen bir sağlığa yol açmak, ömür boyu vicdan azabına sürükler.

Güvenle araç sürün, kurallara uyarak sağlıcakla kalın.