Nöbetçi Eczaneler
Göz Kanlanması Neden Olur ve Nasıl Geçer?
Göz kanlanması, gözün beyaz kısmında (sklera) bulunan küçük kan damarlarının genişlemesi veya çatlaması sonucu gözün kızarık görünmesi durumudur. Genellikle zararsız olsa da, bazen altta yatan daha ciddi bir sorunun belirtisi olabilir. İşte göz kanlanmasının yaygın nedenleri ve tedavi yöntemleri.
Göz Kanlanmasının Başlıca Nedenleri
Göz kanlanması birçok farklı faktörden kaynaklanabilir. Bu nedenler genellikle tahriş edici etkenler, çevresel faktörler veya tıbbi durumlar olarak sınıflandırılabilir:
1. Çevresel ve Mekanik Tahrişler
- Yabancı Cisimler: Toz, kum, kirpik veya diğer küçük parçacıkların göze kaçması.
- Alerjiler: Polen, evcil hayvan tüyleri veya toz akarlarına karşı gelişen alerjik reaksiyonlar (alerjik konjonktivit).
- Göz Kuruluğu: Yetersiz gözyaşı üretimi veya gözyaşının hızla buharlaşması sonucu göz yüzeyinin kuruması.
- Göz Yorgunluğu: Uzun süre bilgisayar, telefon ekranına bakmak veya kitap okumak (Dijital Göz Yorgunluğu Sendromu).
- Kimyasal Maruziyet: Klorlu havuz suyu, duman veya kozmetik ürünlere karşı hassasiyet.
- Uykusuzluk: Yetersiz uyku gözlerin dinlenememesine ve kanlanmaya yol açabilir.
2. Enfeksiyonlar ve İltihaplanmalar
- Konjonktivit (Göz Nezlesi): Gözün şeffaf zarının (konjonktiva) iltihaplanması. Bakteriyel, viral veya alerjik olabilir. Viral konjonktivit çok bulaşıcıdır.
- Blefarit: Göz kapaklarının iltihaplanması.
- Üveit: Gözün orta tabakasının iltihaplanması; genellikle ağrı, ışık hassasiyeti ve görme kaybı eşlik eder.
3. Vasküler Sorunlar (Kan Damarı Problemleri)
- Subkonjonktival Kanama: Gözün beyaz kısmındaki ince bir kan damarının çatlaması sonucu kanın birikmesi. Bu durum genellikle öksürme, hapşırma, kusma veya gözü ovma gibi ani basınç değişiklikleriyle oluşur ve genellikle kendiliğinden geçer.
4. Göz İçi Basınç Değişiklikleri
- Göz Tansiyonu (Glokom): Özellikle akut açı kapanması glokomu, göz içi basıncının aniden yükselmesiyle şiddetli ağrı, görme bulanıklığı ve belirgin kızarıklığa neden olabilir. Bu acil tıbbi müdahale gerektirir.
Göz Kanlanması Nasıl Geçer? (Tedavi ve Önleme)
Göz kanlanmasının tedavisi, altta yatan nedene bağlıdır. Hafif tahrişler genellikle evde uygulanan yöntemlerle geçerken, enfeksiyonlar ve ciddi durumlar mutlaka tıbbi müdahale gerektirir.
Evde Uygulanabilecek Tedavi Yöntemleri (Hafif Tahrişler İçin)
- Soğuk Kompres Uygulama: Temiz bir bezi soğuk suya batırıp sıktıktan sonra kapalı göz kapaklarının üzerine 10-15 dakika koymak şişliği ve kızarıklığı azaltabilir.
- Gözleri Dinlendirme: Uzun süreli ekran kullanımından kaçının. 20-20-20 kuralını uygulayın (Her 20 dakikada bir, 20 saniye boyunca en az 20 feet (6 metre) uzağa bakın).
- Gözleri Ovmayın: Gözleri ovmak, tahrişi artırır ve kan damarlarının daha fazla çatlamasına neden olabilir.
- Yapay Gözyaşı Kullanımı: Eczanelerde satılan koruyucusuz yapay gözyaşı damlaları, kuruluğu gidermeye ve göz yüzeyini nemlendirmeye yardımcı olabilir.
Tıbbi Tedaviler
Eğer kanlanma enfeksiyon, alerji veya başka bir hastalık nedeniyle oluşuyorsa, doktor uygun tedaviyi önerir:
- Alerjik Konjonktivit: Antihistaminik göz damlaları veya alerji ilaçları kullanılabilir.
- Bakteriyel Konjonktivit: Bakteriyel enfeksiyonlar için antibiyotikli göz damlaları veya merhemler reçete edilir.
- Viral Konjonktivit: Genellikle antiviral ilaçlara gerek yoktur; soğuk kompres ve dinlenme ile kendiliğinden geçer.
- Kan Çözülmesi (Subkonjonktival Kanama): Bu tür kanamalar genellikle bir hafta içinde kendiliğinden emilerek kaybolur. Tedavi gerektirmez.
Ne Zaman Doktora Görünmelisiniz?
Çoğu göz kanlanması endişe verici değildir, ancak aşağıdaki belirtiler varsa derhal bir göz doktoruna (oftalmolog) başvurulmalıdır:
- Şiddetli göz ağrısı varsa.
- Görme keskinliğinde ani bir düşüş veya bulanıklık varsa.
- Işığa karşı aşırı hassasiyet (fotofobi) mevcutsa.
- Göz akıntısı sarı veya yeşil renkte ve yoğunda.
- Kanlanma birkaç günden uzun sürüyorsa veya giderek kötüleşiyorsa.
- Gözün sadece bir kısmında değil, göz kapağında da şişlik varsa.
