Rücu hakkı nedir? Sigorta şirketi ödediği parayı neden geri ister?

Rücu hakkı, sigorta şirketlerinin sigortalısına yaptığı tazminat ödemesinden sonra, zararın gerçek sorumlusuna dönerek bu ödemeyi ondan geri alma hakkıdır. Yani sigorta şirketi, sigortalının mağduriyetini giderdikten sonra, zarara neden olan kişiye veya kuruma dönüp ödediği tutarın tamamını ya da bir kısmını talep edebilir.

Rücu hakkı, Türk Borçlar Kanunu ve Sigorta Kanunu kapsamındaki düzenlemelere dayanır. Temel amaç, haksız kazanç oluşumunu ve zararın mükerrer olarak karşılanmasını önlemektir. Sigorta şirketi, sigorta ilişkisi nedeniyle ödeme yapsa bile, asıl sorumlunun bu zarardan kaçmasına izin vermez.

Bir sigorta şirketi, sigortalısına zarar bedelini ödedikten sonra rücu hakkı çerçevesinde zarardan doğrudan sorumlu kişiden ödeme talep edebilir. Bu sürecin temel nedenleri şunlardır:

• Sorumluluğun adil şekilde dağıtılması: Zararın asıl kaynağı kim ise, onun zararı karşılaması gerekir.
• Sistemin sürdürülebilirliği: Sigorta fonlarının korunması ve gereksiz ödemelerin önlenmesi amaçlanır.
• Suistimallerin engellenmesi: Bilinçli olarak risk yaratan kişilerin maddi sorumluluk taşımaları sağlanır.

1. Trafik sigortası kapsamında bir araç kazasında, sigortalı aracı kullanan kişi kusurlu ise sigorta şirketi yaptığı ödemeyi sürücüye rücu edebilir.
2. Yangın sigortası poliçesinde, yangının kasıtlı olarak çıkarıldığı tespit edilirse şirket bu bedeli ilgili kişiden geri talep eder.
3. İşveren sorumluluk sigortasında, iş kazasının işverenin ihmalinden kaynaklandığı belirlenirse, şirket işverenden geri ödeme isteyebilir.

Rücu hakkı, sigorta sisteminde adaletin ve dengenin sağlanması açısından önemli bir hukuki mekanizmadır. Bu hak sayesinde, sigorta havuzundaki kaynaklar korunur ve zararın gerçek sorumlusu ekonomik yükü üstlenir.