NASA, eski Google CEO’su Eric Schmidt’in çoğunluk hissesine sahip olduğu Relativity Space ile Mars’a yönelik Aeolus yörünge aracı görevi için ortaklık kurdu. Relativity Space, NASA’nın bilimsel enstrümanlarını Mars’a ulaştıracak uzay aracı, roket ve seyir operasyonlarını sağlayacak. Görevin 2028 yılında fırlatılması hedefleniyor.
Bu ortaklık modeli, NASA’nın özel uzay şirketleriyle yürüttüğü benzer projelere dayanıyor. NASA bilimsel enstrümanları sağlarken, özel şirket taşıma ve altyapı hizmetlerini üstleniyor. Böylece bütçenin daha etkili kullanılması ve risklerin özel sektörle paylaşılması amaçlanıyor.
Aeolus görevinin bilimsel yükü
Görevde yer alacak dört cihaz, Mars atmosferinde rüzgarlar, sıcaklık, toz ve bulut oluşumlarını günlük ve küresel ölçekte inceleyecek. Doppler Rüzgar ve Sıcaklık Sonder’i rüzgar ve sıcaklık profillerini ölçecek. Termal Limb Sounder dikey sıcaklık profilleri ve toz gözlemleri yapacak. Surface Radiometric Sensor Package yüzey enerji dengesi verilerini toplayacak. Wide-Field Context Camera ise her gün atmosferin küresel görüntülerini çekecek. Tüm enstrümanlar NASA Ames Araştırma Merkezi bilim insanları tarafından geliştirilecek.
Gelecekteki Mars inişleri için veri sağlayacak
NASA’ya göre görevden elde edilecek veriler, Mars’taki toz fırtınaları, rüzgar sistemleri, sıcaklık değişimleri ve mevsimsel atmosfer davranışlarının daha iyi anlaşılmasına katkı sağlayacak. Bu bilgiler, gelecekteki insanlı ve insansız görevlerde atmosfere giriş, alçalma ve iniş sistemlerinin geliştirilmesinde kullanılacak.
Relativity Space’in geçmişi ve görev riski
Relativity Space, 2015 yılında eski SpaceX ve Blue Origin mühendisleri tarafından kuruldu ve 3D baskı teknolojisiyle daha düşük maliyetli roketler geliştirmeyi hedefledi. Şirketin ilk roketi Terran-1, Mart 2023’te fırlatıldı ancak uçuş sırasında başarısız oldu. Eric Schmidt, Mart 2025’te şirkete yatırım yaparak CEO olarak görevi devraldı.
Schmidt ve Musk rekabetinin uzay boyutu
Aeolus görevinin sonucunun, Eric Schmidt ile Elon Musk arasındaki rekabeti uzay alanında da öne çıkarabileceği belirtiliyor. SpaceX uzun süredir Mars’a insan göndermeyi hedeflese de, bugüne kadar Mars’a bağımsız bir bilim görevi göndermedi. Aeolus planlandığı gibi fırlatılır ve Mars’a ulaşırsa, Relativity Space Kızıl Gezegen’e ulaşan ilk özel uzay görevinin sahibi olabilir.
