Orta Doğu’daki Çatışmalar Denizcilik Sigortası Maliyetlerini Artırıyor

Orta Doğu’da devam eden çatışmalar, Basra Körfezi’ndeki Hürmüz Boğazı ile Kızıldeniz’e geçiş sağlayan Babülmendep Boğazı’nı kullanan gemilerin sigorta maliyetlerini yükseltiyor.

Husilerin Babülmendep üzerinden Kızıldeniz’e ilerleyen gemilere yönelik saldırıları, petrol tankerleri ve yük gemileri için savaş riski sigortası fiyatlandıran sigortacıların çalışmalarını daha karmaşık hâle getirdi.

Bayes Business School Sigorta Bölümü Doçenti ve Aktüerya Bilimi ve Sigorta Fakültesi Başkanı Dr. Simone Krummaker, yükselen sigorta primlerinin bazı seferlerin kârlılığını tehdit ettiğini ve mevcut fiyat seviyelerinin uzun süre devam edebileceğini belirtti.

Hürmüz Boğazı ve Babülmendep Boğazı üzerinden gerçekleştirilen birçok sefer için sigorta teminatı sunulmaya devam ediliyor. Ancak teminatların daha sınırlayıcı koşullarla ve seferlerin ekonomik yapısını önemli ölçüde değiştirebilecek fiyatlarla sağlandığı bildirildi.

Sigortacılar, teminat sunup sunmama ve poliçe koşullarını belirleme sürecinde Londra Sigorta Piyasası bünyesindeki Ortak Savaş Komitesi tarafından yüksek savaş riski taşıdığı belirtilen bölgeleri dikkate alıyor.

Hürmüz Boğazı’ndaki sigorta oranları, çatışma öncesindeki seviyelere kıyasla keskin biçimde yükseldi. Fiyat teklifleri; geminin özelliklerine, mülkiyet yapısına, taşıdığı bayrağa, yük türüne ve siyasi risklere maruz kalma düzeyine göre önemli farklılıklar gösteriyor.

Değeri 100 milyon dolar olan bir geminin sigortalanması için prim oranında meydana gelebilecek görece küçük bir artışın bile birkaç milyon dolarlık ek maliyet oluşturabileceği ve bazı seferlerden beklenen kârın büyük bölümünü ortadan kaldırabileceği belirtildi.

Sigorta teminatı ticari açıdan uygulanabilir bir fiyatla sağlansa bile gemi sahipleri; mürettebat güvenliği, finansman koşulları, şirketlerin risk sınırları ve geminin fiziksel hasar görmesi veya kaybedilmesi ihtimali nedeniyle söz konusu güzergâhları kullanmama kararı alabiliyor.

Babülmendep’teki gelişmeler, sigorta piyasasının güvenlik risklerine ne kadar hızlı tepki verebildiğini gösterdi. Husilerin tehditlerini yeniden artırmasının ardından savaş riski sigorta oranları birkaç gün içerisinde yükseldi.

Sigortacılar, 2023-2025 döneminde Kızıldeniz’deki deniz taşımacılığında yaşanan kesintilerden elde edilen deneyimlerden yararlanarak riskleri kısa sürede değerlendirdi ve teminatları yeniden fiyatlandırdı.

Ek sigorta primi, sözleşmenin koşullarına bağlı olarak başlangıçta gemi sahibi, kiracı, ticaret şirketi veya yük sahibi tarafından karşılanabiliyor. Bu taraflar daha sonra maliyetleri daha yüksek navlun ücretleri veya savaş riski ek ücretleri aracılığıyla karşılamaya çalışabiliyor.

Artan maliyetlerin tüketici fiyatlarına etkisi; piyasadaki rekabet, mevcut sözleşmeler, stok seviyeleri ve şirketlerin maliyetlerin bir bölümünü karşılama kapasitesine göre değişiklik gösterecek.

Gemilerin Ümit Burnu üzerinden yönlendirilmesi de seyahat süresini uzatırken enerji tüketimi, gemi kiralama bedelleri ve diğer işletme giderlerinde artışa neden oluyor.

Dr. Krummaker, kesintilerin tekrarlanmasının, mevcut krizler sona erdikten sonra bile denizcilik sigortalarında daha yüksek ve kalıcı bir risk priminin oluşmasına yol açabileceğini ifade etti.