Mastit Belirtileri Nelerdir?

Mastit belirtileri genellikle aniden ortaya çıkar. En sık görülen belirtiler şunlardır:

• Memede şişlik ve hassasiyet

• Memeye dokunulduğunda sıcaklık hissi

• Meme dokusunda kalınlaşma ve kaşıntı

• Sürekli veya özellikle emzirme sırasında görülen ağrı ve yanma

• Meme cildinde kızarıklık

• Meme ucunda yara veya çatlak

• Halsizlik, yorgunluk

• Ateş

Mastit Neden Olur?

Meme; süt üreten bezler ve sütü meme ucuna taşıyan kanallardan oluşur. Mastit genellikle iki temel nedenle ortaya çıkar:

1. Süt kanallarının tıkanması

Emzirme sonrası memede süt tam boşaltılmazsa kanallar tıkanır. Bu tıkanıklık inflamasyona ve enfeksiyona zemin hazırlar.

2. Bakteriyel enfeksiyon

Meme ucundaki çatlaklardan ciltte doğal olarak bulunan veya bebeğin ağzındaki bakteriler meme dokusuna girer. Memede kalan süt bakterilerin çoğalması için uygun ortam oluşturur.

Emzirmeyen kadınlarda ve erkeklerde mastit neden olabilir?

• Sigara kullanımı

• Meme ucunu tahriş eden piercing, egzama gibi durumlar

• Meme implantları

• Bağışıklığı zayıflatan hastalıklar (ör. diyabet)

• Meme ucundaki kılların tıraş edilmesi veya koparılması

Mastit İçin Risk Faktörleri

• Daha önce mastit geçirmiş olmak

• Meme ucunda yara veya çatlak bulunması

• Süt akışını engelleyen dar sütyen, emniyet kemeri baskısı veya ağır eşya taşımak

• Yetersiz meme bakımı

• Sürekli stres

• Yetersiz beslenme

• Sigara kullanmak

Mastit Komplikasyonları

Tedavinin gecikmesi veya uygun yapılmaması durumunda memede iltihap birikimi (apse) oluşabilir. Meme apsesi çoğu zaman cerrahi yöntemlerle boşaltılmayı gerektirir.

Mastit Tanısı Nasıl Konur?

Tanıda hastanın şikayet hikâyesi önemlidir. Doktor tarafından:

• Semptomların süresi ve şiddeti sorgulanır

• Fizik muayene yapılır

• Emziren annelerde süt kültürü istenebilir

• İltihabi meme kanseri gibi nadir durumları dışlamak için ultrason veya mamografi çekilebilir

• İyileşmeyen vakalarda biyopsi yapılabilir

Mastit Nasıl Geçer?

• Antibiyotik tedavisi: Enfeksiyon varsa uygulanır. Antibiyotiğin düzenli kullanılması önemlidir.

• Ağrı kesiciler: Ağrıyı azaltmak için kullanılabilir.

• Emzirmeye devam edilmelidir: Emzirmeyi bırakmak, semptomları daha da kötüleştirebilir. Düzenli süt akışı iyileşmeyi hızlandırır.

Emzirme düzeninde dikkat edilmesi gerekenler

• Emzirme öncesi memenin aşırı dolması önlenmeli

• Emzirme aralıkları kısa tutulmalı

• Bebeğin meme ucunu doğru kavradığından emin olunmalı

• Gerekirse emzirme öncesi az miktarda süt sağılabilir

• Meme yukarıdan aşağıya doğru hafifçe masajlanabilir

• Emzirme sonrası memenin tamamen boşaldığı kontrol edilmeli

• Önce mastitli memeden emzirmek daha etkili olabilir

• Farklı emzirme pozisyonları kullanılmalı

• Evde dinlenilmeli, memeye soğuk kompres uygulanmalı

• Destekleyici sütyen tercih edilmelidir

Anne sütü ve emzirmenin faydaları

Anne sütü hem bebek hem de anne için çok değerlidir.

• Bebeklerde bağışıklık güçlenir, enfeksiyon riski azalır.

• Bebeklerin büyüme sürecine göre içeriği doğal olarak değişir.

• Emziren annelerde doğum sonrası toparlanma daha hızlıdır.

• Doğum sonrası depresyon riski azalır.

• Meme ve yumurtalık kanserine karşı koruyucudur.

Mastiti Önlemek İçin Neler Yapılmalıdır?

• Emzirme teknikleri konusunda profesyonel destek alınmalıdır.

• Bebek sık ve farklı pozisyonlarda emzirilmelidir.

• Süt tamamen boşalmıyorsa süt sağma makinesi kullanılmalıdır.

• Meme ucundaki çatlaklar erken dönemde tedavi edilmelidir.

• Dar kıyafet ve sıkı sütyenden kaçınılmalıdır.

• Sigara bırakılmalı, pasif içicilikten bile uzak durulmalıdır.

• Bebek sütten aniden kesilmemelidir; süreç birkaç hafta içinde yapılmalıdır.

• Günlük su tüketimi artırılmalıdır.

• Bağışıklığı güçlü tutmak için beslenme düzeni protein, vitamin ve mineraller açısından zengin olmalıdır.

• Alkol, kafein ve inek sütü tüketimi sınırlandırılmalıdır.