Avustralya hükümeti, belirli ek sigorta ürünlerinin ertelenmiş satış modelinden muaf tutulmasına ilişkin düzenlemelerin beş yıl daha uzatılması için kamuoyu görüş sürecini başlattı. Taslak düzenlemeye göre 5 Ekim 2026’da sona erecek muafiyetlerin geçerlilik süresi 5 Ekim 2031’e kadar uzatılacak.
Bu süreç, Avustralya Hazinesi’nin muafiyetlerdeki süre sonu hükmünü ikinci kez ele alması anlamına geliyor. Sigorta ve finans sektörü mevcut muafiyetlerin kalıcı hâle getirilmesini talep ederken, tüketici kuruluşları muafiyetlerin azaltılması gerektiğini savunuyor.
Avustralya Parlamentosu, Bankacılık, Emeklilik ve Finansal Hizmetler Sektöründeki Suistimalleri Araştıran Kraliyet Komisyonu’nun bulgularının ardından Aralık 2020’de Finans Sektörü Reformu Yasası’nı kabul etti. Düzenlemeyle ek sigorta ürünleri için sektör genelinde ertelenmiş satış modeli oluşturuldu.
Model kapsamında, ana ürün veya hizmetin satışı ile buna bağlı ek sigortanın satışı arasında dört günlük zorunlu bekleme süresi getirildi. Bu uygulama; düşük değer sunan ürünler, adil olmayan satış yöntemleri ve diğer sigorta alanlarına kıyasla daha olumsuz hasar sonuçları tespit edilmesi üzerine hayata geçirildi.
Avustralya Menkul Kıymetler ve Yatırımlar Komisyonu tarafından yayımlanan verilere göre, otomobil satış noktalarında ek sigorta satın alan tüketiciler ödedikleri her 1 dolarlık prim karşılığında yalnızca 9 sent hasar ödemesi aldı. Kredi kuruluşları tarafından satılan tüketici kredi sigortalarında ise ödenen her 1 dolarlık prime karşılık tüketicilere 19 sent ödeme yapıldı.
Sigorta şirketlerinin otomobil bayilerine ödediği komisyonların, tüketicilere yapılan hasar ödemelerinin dört katına ulaştığı belirlendi. Bazı ürünlerde bayi komisyonları sigorta priminin yüzde 79’una kadar yükseldi. Sigorta şirketleri, uygun olmayan şekilde ek sigorta satılan müşterilere toplam 290 milyon doların üzerinde geri ödeme yapmayı kabul etti.
Taslak düzenleme kapsamında aşağıdaki ürünlerin ertelenmiş satış modelinden muaf tutulmaya devam edilmesi öngörülüyor:
Avustralya hükümeti, bu ürünleri tüketicilere yüksek düzeyde değer sağlayan veya yasal olarak zorunlu olan sigorta türleri olarak tanımlıyor.
Avustralya İhtiyati Düzenleme Kurumu’nun verilerine göre, yurt içi motorlu araç sigortalarında brüt yazılan prim üretimi Mart 2026 çeyreğinde 4,83 milyar Avustralya dolarına ulaştı. Bu tutar, kayıtlardaki en yüksek çeyreklik sonuç oldu. Aralık 2023’te 3,92 milyar Avustralya doları olan prim üretimi, bu dönemde yüzde 23 arttı.
Konut sigortaları segmentindeki brüt yazılan prim üretimi ise Aralık 2023’teki 3,82 milyar Avustralya dolarından Aralık 2025’te 4,49 milyar Avustralya dolarına yükseldi. İki yıllık artış yüzde 17,4 olarak gerçekleşti.
Avustralya İhtiyati Düzenleme Kurumu, ek sigortalara ilişkin primleri ayrı bir kalem olarak yayımlamıyor. Bu nedenle söz konusu rakamlar yalnızca ek sigortaları değil, ilgili ürün sınıflarının tamamını kapsıyor.
Avustralya Hazinesi tarafından 3 Aralık 2025’te başlatılan ve 30 Ocak 2026’da sona eren önceki görüş sürecinde, mevcut muafiyetlerin devam edip etmemesi ve yeni ürün sınıflarının muafiyet kapsamına alınıp alınmaması konusunda paydaşlardan değerlendirme istendi.
Avustralya Finans Sektörü Birliği, Şubat 2026’da sunduğu görüşte mevcut ürün sınıfı muafiyetlerinin devam etmesini güçlü şekilde desteklediğini açıkladı. Birlik, tüketicilerin gereksiz engellerle veya yetersiz sigortalanma riskiyle karşılaşmadan yüksek değerli ve düşük riskli ürünlere erişebilmesi için muafiyetlerin kalıcı hâle getirilmesini önerdi.
Financial Rights Legal Centre ile Consumer Action Law Centre ise aynı dönemde sundukları ortak görüşte, ertelenmiş satış modelinde çok az sayıda muafiyet bulunması veya hiçbir muafiyet uygulanmaması gerektiğini bildirdi.
Tüketici kuruluşları, ek sigorta satış sürecindeki davranışsal eğilimlerin sigorta şirketleri ve perakende satış ortakları tarafından uzun süredir kullanıldığını, uygun sigorta ürünlerinin satışından çok hızlı gelir elde etmeye öncelik verildiğini ve bu ürünlerin satışının tüketiciler açısından önemli zararlara yol açmaya devam ettiğini savundu.
Hazinenin önerdiği beş yıllık uzatma, sektörün talep ettiği kalıcı muafiyet ile tüketici kuruluşlarının istediği daha dar kapsam arasında yer alıyor. Taslak düzenleme kapsamında ayrıca Avustralya Menkul Kıymetler ve Yatırımlar Komisyonu düzenlemelerinin tamamen veya kısmen devam edip etmemesi ve yeni ürün sınıflarına muafiyet tanınıp tanınmaması konusunda da görüş talep ediliyor. Bu nedenle düzenlemenin kapsamı, 2031’deki yeni sona erme tarihinden önce değişebilecek.
Muafiyet kapsamındaki ürünleri dağıtan sigorta şirketleri ve aracılar açısından önerilen uzatma, satış süreçleri, tüketici bilgilendirme yükümlülükleri ve uyum altyapısında değişiklik yapılmasının önüne geçecek.
Mekanik arıza sigortası ile lastik ve jant sigortası gibi muafiyet kapsamı dışında kalan ek sigorta ürünlerinde dört günlük zorunlu bekleme süresi uygulanmaya devam edecek.
Taslak düzenlemeye ilişkin görüşler 7 Ağustos 2026 Cuma gününe kadar Avustralya Hazinesi’nin danışma portalı üzerinden iletilebilecek. Yaklaşık 11 günlük görüş süresi, mevcut muafiyetlerin 5 Ekim 2026’da sona erecek olmasından kaynaklanıyor.
Yorum Yap