Nöbetçi Eczaneler
.jpg)
Kanserli ve Normal Hücre Arasındaki Farklar
Anadolu Sağlık Merkezi Hastanesi Tıbbi Onkoloji ve Hematoloji Uzmanı, Onkolojik Bilimler Koordinatörü Prof. Dr. Necdet Üskent, 1-7 Nisan Ulusal Kanser Haftası kapsamında yaptığı açıklamada, kanserli hücrelerin normal hücrelerden farklarını anlattı. Prof. Dr. Üskent, “Sinyal gelmediği sürece çoğalmayan normal hücrelere karşın kanser hücreleri, sürekli çoğalma eğilimindedir. Kanser tedavisinde kullanılan akıllı ilaçlar bu kontrolsüz çoğalan hücrelere ‘intihar etme’ sinyali vererek etkili olur” dedi.
Kanser Hücrelerinin Davranış Özellikleri
Normal hücreler, yara iyileşmesi gibi durumlarda çoğalarak dokuyu onarır ve süreç tamamlanınca bu çoğalma doğal olarak durur. Ancak kanserli hücrelerde bu kontrol mekanizması kaybolur. Prof. Dr. Üskent, “Yeni geliştirilen ilaçlar, hücrelerin bu programı yeniden hatırlamasını sağlar. Bazı akıllı ilaçlar doğrudan kanserli hücrelere değil, onları besleyen damar yapılarına etki ederek aç bıraktıkları hücrelerin yok olmasını sağlar” ifadelerini kullandı. Ayrıca akıllı ilaçların hedef odaklı çalıştığını, bu sayede sağlıklı hücrelerin büyük oranda korunduğunu belirtti.
Genetik Farklılık ve Tedavi Başarı Oranları
Akıllı ilaçların, kemoterapiye göre daha az yan etkiye sahip olduğunu vurgulayan Üskent, “Akciğer kanserlerinin yaklaşık yüzde 10-15’inde akıllı ilaçlardan fayda sağlanabiliyor. Genetik farklılıklar nedeniyle bu oran Asya ülkelerinde yüzde 25-30’a kadar çıkabiliyor. Hiç sigara kullanmamış kadın hastalarda tedavi başarısı yüzde 50-60 seviyelerine ulaşabiliyor. Akıllı ilaçlar genellikle yayılım gösteren kanserlerde tercih ediliyor” dedi.
Akıllı İlaçların Gelişimi ve Yeni Çalışmalar
Akıllı ilaçların geçmişinin 2000’li yıllara dayandığını belirten Prof. Dr. Üskent, “2003 yılında lösemi tedavisinde kullanılan hedefe yönelik ilaçlar bu tedavi anlayışının temelini oluşturdu. Ardından bu yaklaşım diğer kanser türlerine de taşındı. 2007’de akciğer kanserinde geliştirilen tablet formundaki akıllı ilaç, kemoterapiye gerek kalmadan tümörlerde gerileme sağladı” dedi. Üskent, ayrıca tedavi uygunluğunun kanserin türüne değil, genetik mutasyon yapısına göre belirlendiğini vurguladı. “Henüz tüm mutasyonlara yönelik ilaçlar geliştirilmemiş olsa da çalışmalar hızla ilerliyor. Özellikle pankreas kanserinin yüzde 80’inde görülen mutasyonlara yönelik yeni ilaçların geliştirilmesi sürüyor” diye ekledi.
